“Nghề chọn người” là câu nói mà nhiều bạn trẻ hay nhắc đến khi nói về công việc, nhưng với tôi, đây là câu chuyện của “người chọn nghề”.

Tôi và anh Ân gặp nhau vào một buổi tiệc gần cuối năm ngoái. Sau đó chúng tôi có dịp dùng bữa trưa với nhau tại nhà hàng chay. Anh Ân tặng tôi một chậu sen đá với dòng chữ “Emma”, sau ngần ấy năm thì anh Ân vẫn là một người anh chu đáo vô cùng. Chúng tôi hàn thuyên với nhau về mọi thứ xung quanh, về sự nghiệp mà anh em chúng tôi đã và đang đi, những chông gai, thử thách và kể cả thành công. Nhưng mãi đến tận năm sau, chúng tôi mới gặp lại nhau, hai anh em ngồi nói về công việc và định hướng cho tương lai. Hơn 10 năm trôi qua, có quá nhiều thứ thay đổi trong đời sống, chúng tôi, ai cũng đang ở giai đoạn phát triển sứ mệnh riêng, tôi chưa bao giờ nghĩ sẽ cảm thấy nhàm chán nếu chúng ta biết đúng thời điểm để khai thác và tiến xa hơn trong sự nghiệp. Tôi nói với anh Ân rằng, tôi muốn những lời chia sẻ sâu sắc của anh có thể là động lực cho thế hệ trẻ sau này.

Tôi nghĩ chắc là một phần tính chất công việc của chúng tôi tương đối giống nhau, hành trình truyền đạt không phải là một con đường “thích là làm liền” mà cần có thời gian lẫn tâm huyết với nghề và tinh thần luôn học hỏi từ những cải tiến đổi mới xung quanh.

Là một người truyền đạt, tôi cũng rất muốn lắng nghe và lan toả đến cộng đồng không những kiến thức mà còn có những câu chuyện rất đặc biệt từ anh đến với mọi người. Hơn 10 năm với vai trò biên tập viên, tôi tin rằng anh Ân sẽ có rất nhiều điều muốn gởi đến quý độc giả, nhất là các bạn trẻ ấp ủ ước mơ trở thành một người truyền đạt như anh.

Xin chào quý độc giả! Tôi là Emma Tạ Uyên, và bài viết này là những lời chia sẻ tâm huyết của biên tập viên Thái Ân, một người anh với hành trình công việc truyền đạt luôn có tâm với nghề.

Xin chào biên tập viên Thái Ân, anh có thể giới thiệu đôi lời với quý độc giả được không?

Xin chào Emma và quý độc giả, tôi là biên tập viên Thái Ân của Đài truyền hình TP.Hồ Chí Minh (HTV). Bên cạnh công việc biên tập, tôi còn đảm nhiệm các vai trò như tổ chức sản xuất, bình luận viên, dẫn chương trình, phóng viên hiện trường ở nhiều sự kiện thể thao lớn trong nước và quốc tế. Đây là công việc tôi đã gắn bó từ lúc còn là sinh viên năm 3 đại học, nên tính đến thời điểm năm 2024 thì tôi đã có hơn 12 năm làm nghề.

Hành trình trở thành một biên tập viên truyền hình chắc chắn sẽ có nhiều niềm vui, chông gai và thành công. Nhưng trước khi nhắc đến quá trình, chúng ta sẽ kể lại câu chuyện cách đây hơn 10 năm, cơ duyên đưa anh đến về nghề và gắn bó lâu dài đến ngày hôm nay như thế nào?

Nếu nói về ước mơ trở thành một biên tập viên, bình luận viên truyền hình, cụ thể hơn là trong lĩnh vực truyền hình thể thao thì nó đã hình thành từ lúc tôi còn là một cậu bé 7 tuổi. Đó là thời điểm tôi bắt đầu theo dõi các giải bóng đá trên tivi như World Cup 98, Tiger Cup 98. Tôi say mê bóng đá, ăn ngủ cùng bóng đá, khóc cười cùng bóng đá và tôi mơ ước một ngày nào đó, tôi có thể tác nghiệp ở các sự kiện mà đội tuyển quốc gia Việt Nam tham gia, được hát chung quốc ca với các tuyển thủ, được báo tin vui chiến thắng cho người hâm mộ nước nhà. Việc sớm xác định ước mơ, biết mình thích gì, muốn làm gì đã giúp tôi lên kế hoạch từng bước thật vững chắc để đến với công việc này và gắn bó lâu dài. Ở thời điểm chọn cơ quan thực tập vào năm 3 đại học, tôi đã mạnh dạn đăng ký tại Ban thể thao của Đài truyền hình TP.Hồ Chí Minh, sau đó trải qua quá trình cộng tác trước khi chính thức thi đậu vào Đài với tỉ lệ chọi cực cao. “Nghề chọn người” là câu nói mà nhiều bạn trẻ hay nhắc đến khi nói về công việc, nhưng với tôi, đây là câu chuyện của “người chọn nghề”.

Người ta thường hay nói khi nhắc đến việc bỏ cuộc thì hãy nghĩ đến lý do bắt đầu, có bao giờ những áp lực trong nghề khiến anh nghĩ sẽ phải thay đổi sứ mệnh của mình hay không?

Với cá nhân tôi, công việc nào cũng chứa đựng những áp lực, nhưng đi kèm luôn là thành quả mà bạn đạt được sau khi vượt qua những áp lực đó. Áp lực càng lớn, thành công càng đáng tự hào. Tôi cảm thấy may mắn vì chọn được công việc mình yêu thích, nên với tôi, mỗi ngày đi làm là mỗi ngày được sống, được tận hưởng và được cống hiến. Dĩ nhiên, cũng có những áp lực cụ thể trong công việc của một người truyền đạt trên sóng truyền hình trực tiếp, những tiêu chuẩn về sự chính xác, về tốc độ xử lý thông tin, về kỹ năng truyền đạt, về khả năng thích ứng với các môi trường và điều kiện làm việc khác nhau. Nhưng tôi luôn xem đó là cơ hội để hoàn thiện bản thân mình, để thử thách xem giới hạn của bản thân tới đâu. Thông điệp của phong trào thể thao Olympic hiện đại là Nhanh hơn – Cao hơn – Mạnh hơn (Faster – Higher – Stronger) nên đó cũng chính xác là tinh thần của một biên tập viên thể thao như tôi, luôn nỗ lực bứt phá và không bao giờ hoài nghi về sứ mệnh của mình.

Công việc cũng là một nguồn cảm hứng mang đến niềm vui trong cuộc sống bởi bên cạnh những thử thách sẽ là những thành công mà mình xứng đáng có được. Rất mong anh Ân có thể kể 3 dự án mà anh cảm thấy rất tự hào muốn chia sẻ với quý độc giả.

Tôi nghĩ mình có nhiều hơn 3 dự án mà mình cảm thấy tự hào vì trên thực tế, mỗi dự án tôi trải qua, dù mức độ thành công khác nhau nhưng đều mang lại cho tôi những giá trị to lớn về kinh nghiệm. Nhưng trong khuôn khổ bài phỏng vấn này, minh sẽ chọn lọc chia sẻ 3 dự án mà tôi cảm thấy tự hào trong hành trình làm nghề.

Đầu tiên là Hành trình tác nghiệp tại Đại hội thể thao Đông Nam Á SEA Games. Tính đến nay, tôi đã trải qua 6 kỳ SEA Games cùng với HTV, trong đó có 3 kỳ SEA Games mình tác nghiệp trực tiếp tại nước bạn là Malaysia 2017, Philippines 2019 và Campuchia 2023. SEA Games là đấu trường mà bạn có thể cảm nhận rõ nhất sự tự hào dân tộc, sự đa dạng văn hoá và sự nỗ lực vượt khó của từng vận động viên. Tôi đã chứng kiến và đồng hành với rất nhiều khoảnh khắc khó quên của thể thao Việt Nam tại đấu trường này, kể cho khán giả nghe rất nhiều câu chuyện nghị lực, xúc động về các tài năng thể thao Việt Nam.

Dự án tiếp theo tôi muốn chia sẻ là Cuộc đua xe đạp toàn quốc tranh Cúp truyền hình TP.Hồ Chí Minh vào dịp Giải phóng miền Nam 30/4 hằng năm. Đây là sự kiện do chính HTV tổ chức và đến nay đã diễn ra được 36 mùa. Trong hành trình ấy, tôi cũng đã gắn bó được 1/3 quãng đường với 12 mùa. Đây không chỉ là một giải đấu thể thao đơn thuần mà còn là sự kiện chính trị, văn hoá, du lịch giàu ý nghĩa, giúp khán giả thấy được vẻ đẹp của đất nước mình qua mỗi vùng miền, sự thay da đổi thịt qua từng năm tháng. Trên hành trình ấy, tôi đã góp phần khắc hoạ được rõ nét hơn môn đua xe đạp, một những môn thể thao khắc nghiệt nhất. Qua hành trình này, tôi càng ý thức rõ hơn giá trị của hoà bình, của những gì mà cha ông đã để lại cho chúng ta ngày hôm nay.

Và cuối cùng là các dự án bình luận tại những giải bóng đá hàng đầu thế giới như World Cup,  Euro, Copa America, Premier League, Serie A. Là một bình luận viên, tôi luôn cảm thấy may mắn khi được sống trong những trận cầu đỉnh cao của thế giới, được truyền lửa cho khán giả Việt Nam để họ hiểu hơn, yêu hơn từng cầu thủ, từng pha bóng. Dù hầu hết các giải đấu này đều diễn ra ở thời điểm 10,11 giờ khuya đến 2,3 giờ sáng nhưng tôi vẫn luôn cháy hết mình, cống hiến tất cả nguồn năng lượng của bản thân để khán giả được sống trọn vẹn trong sự cuồng nhiệt của trận đấu.

Ở một thời điểm chín mùi trong sự nghiệp cá nhân của mình, chúng ta sẽ phải chia sẻ lại với thế hệ sau. Nếu có một thông điệp với các bạn trẻ đang ấp ủ đam mê nghề biên tập viên, anh Ân sẽ muốn nhắn nhủ điều gì?

Với các bạn trẻ đang ấp ủ đam mê nghề biên tập viên, tôi muốn nhắn nhủ với các bạn hãy quan tâm đến 3 vấn đề sau:

Một là trau dồi nghiệp vụ chuyên môn, kiến thức nền tảng, cập nhật xu hướng phát triển. Thế giới đang vận động chóng mặt, nên nếu chúng ta đứng yên, hài lòng với những gì mình đã biết thì sẽ không bao giờ tiến bộ và bắt kịp những gì xã hội đang cần.

Hai là hãy bắt đầu từ những công việc nhỏ nhất, vì trước khi thực hiện được một phóng sự hay, dẫn dắt một chương trình hay, chúng ta đều phải trải qua những vị trí khác nhau trong êkip để biết được công việc của từng bộ phận, từ đó mới có sự phối hợp và kết nối ăn ý.

Ba là luôn nuôi dưỡng niềm đam mê của mình với công việc, với lĩnh vực mà mình đã yêu thích và lựa chọn. Bởi sau tất cả, chỉ có đam mê mới giữ bạn lại với công việc, giúp bạn vượt qua những áp lực cực lớn mà công việc này mang lại.

Công việc truyền đạt là một công việc mang tính linh động khá nhiều, và người ta thường hay nói nó cũng là nhóm công việc đòi hỏi kỹ năng mềm. Anh nghĩ gì về điều này?

Tôi hoàn toàn đồng ý với quan điểm này. Đôi khi cách bạn truyền đạt còn quan trọng hơn cả nội dung bạn truyền đạt. Vì vậy, nếu không nắm vững những kỹ năng trong giao tiếp, phỏng vấn, trao đổi, chia sẻ; nắm bắt được tâm lý đám đông, tâm lý khán giả thì chúng ta sẽ thất bại trong việc giúp đối tượng lĩnh hội mục tiêu truyền đạt. Hiện nay, tôi thấy có khá nhiều trung tâm và học viện được hình thành để giúp các bạn trẻ, đặc biệt là những người phải thực hành công việc truyền đạt nhiều được trau dồi bản thân, được tiếp cận với những kiến thức mới mẻ và thú vị. Đó là tín hiệu rất tốt để những người theo đuổi nhóm công việc này có thể đạt được nhiều thành công hơn.

Trong 5 năm kế tiếp, anh Ân có kế hoạch gì cho tương lai hay không?

Trong 5 năm kế tiếp, bên cạnh công việc ở HTV, tôi sẽ nỗ lực hoàn thành khoá học Thạc sỹ chuyên ngành Quản trị truyền thông và marketing. Bên cạnh đó, tôi cũng hướng tới việc tham gia nhiều hơn vào các hoạt động truyền đạt, chia sẻ cho các thế hệ tiếp theo; được định hướng, truyền lửa cho các bạn trẻ có cùng đam mê, yêu thích trong nhóm công việc và lĩnh vực này. Tôi cảm thấy rất ấn tượng với những dự án mà WeShare đang thực hiện và hy vọng có thể đồng hành, góp sức để dự án thành công hơn, giúp nhiều người trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình.

Có một câu hỏi mang tính chất cá nhân, anh Ân nghĩ gì về Emma Tạ Uyên?

Tôi và Emma đã biết nhau từ 14 năm về trước nhưng lại chưa có nhiều cơ hội đồng hành khi còn ở giảng đường đại học. Mãi đến sau này khi đi làm, cơ duyên mới đưa hai anh em gặp lại nhau. Tôi rất ngưỡng mộ nguồn năng lượng của Emma dành cho công việc, đặc biệt là cách Emma rất nghiêm túc, chỉn chu trong từng việc nhỏ nhất, thể hiện rõ sự quan tâm đến những người xung quanh. Tôi cảm thấy mình được chia sẻ về hệ giá trị thông qua những buổi trò chuyện với Emma, về tâm huyết và lý tưởng mà 2 anh em cùng hướng tới. Tôi hy vọng có thể hỗ trợ Emma một phần nào đó trong hành trình tiếp theo của Emma, vì tôi tin vào những giá trị mà Emma đang muốn mang đến cho cộng đồng và xã hội.

Cảm ơn anh Ân đã có những chia sẻ rất gần gũi và truyền động lực đến thế hệ trẻ. Chúc anh luôn giữ được nhiệt huyết với nghề và luôn tin vào sứ mệnh của mình.

Biên tập: Emma Tạ Uyên

Hình ảnh: Emma Tạ Uyên